[ҚАЗ]  [ENG]  [РУС] 
+7 (7172) 570 275

Саудау-саттық туралы хабарламалар



   


Мәселенің тарихы

Жекешелендіру – бұл өндірісті негізінен мемлекеттік-директивалық реттеуден оны нарықтық тетіктердің негізінде реттеуге өту болжанатын экономиканы мемлекеттің иелігінен алу процесінің бір бөлігі.

1991 жылдан бастап Қазақстан Республикасының Конституциясында жеке меншік құқығы алғаш рет анықталды. Сол кезде жекешелендіру және мемлекеттің иелігінен алу жөніндегі алғашқы шаралар қабылданды, оның мақсаты мемлекеттік меншікті басқа нысандарға ауыстыру, нарықтық экономикаға өту үшін жағдайлар жасау болып табылды.

Ел басшылығы нарықтық экономика үшін негіздер жасау мақсатында жекешелендірудің бірінші толқынын 90-шы жылдары жүргізді. Соған қарамастан, кәсіпорындардың белгілі бір саны мемлекеттік меншікте қалды, ал көптеген компаниялар мен даму институттары жекешелендірудің бірінші толқынынан кейін құрылды. Осы мемлекеттік активтердің бір бөлігі өз кезінде олардың қызметінің тиімділігін арттыру үшін «Самұрық-Қазына» мемлекеттік холдингіне басқаруға берілді. Бұл жұмыс объективтік экономикалық себептерге байланысты, атап айтқанда, 2008 жылғы экономикалық дағдарыстың салдарларын бәсеңдету жөніндегі ел басшылығының жоспары шеңберінде жүргізілді.

Жекешелендірудің осы кездегі толқыны енді нарықтық экономиканың негіздерін берік ету мақсатында жүргізілуде, және осы бағдарламаның негізгі идеясы – елдің жеке бизнесінің одан әрі дамуына серпін беру. Қазіргі кезде «Самұрық-Қазына» АҚ экономиканы әртараптандыру және жаңа салаларды дамыту жөніндегі мемлекеттік бастамалардың шеңберінде құрылған компанияларды жеке секторға береді. Көрсетілген өндірістерді мемлекеттің бірқатар объективтік себептерге байланысты құрғанын түсінген маңызды: қазақстандық бизнес өкілдерінде тәжірибе мен қаржылық мүмкіндіктердің жетіспеушілігі, стратегиялық әріптестердің мемлекеттік кепілдіктер болмаған кезде жұмыс істеуге және қолайлы жағдайларда қорландыруға беруге дайын еместігі және басқалар.

«Самұрық-Қазына» АҚ активтерін жеке секторға сату бұған дейін де жүргізілгенін атап айту қажет, алайда онда сөз Қор компанияларының бейіндік емес активтері мен объектілерін сату туралы болған еді. 2013 жылдың аяғына қарай осындай 713 активтер мен объектілердің 482-сі Қор компанияларының құрылымынан шығарылған болатын, оның ішінде 405-і жеке секторға өткізілді.

Бұл ретте жекешелендірудің алдыңғы бағдарламасынан айырмашылығы, технологияларды дамытуға байланысты қазіргі науқан компаниялардың сауда-саттығына шығарылатын мемлекеттік иелену үлестерін/акцияларын сатып алу процесіне ашықтық, айқындылықтың үлкен дәрежесін және адамдардың кең тобын тартуды қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

Жекешелендіру бағдарламасының маңызы

Жекешелендіру бағдарламасы бизнеске мемлекетті қатысуды қысқарту үшін қажет. Бұл оған жеке сектор үлесін ұлғайту есебінен экономиканың негіздерін күшейтуге бағытталған Мемлекет басшысы мен Қазақстан Республикасы Үкіметінің саясатымен өзара байланысты. Мемлекеттік меншіктің үлесі 2020 жылға дейін ЭЫДҰ елдерінің деңгейі – ЖІӨ 15%-на дейін жеткізілуге тиіс.

Өз кезегінде, Қорға жекешелендіру мынадай міндеттерді шешуге көмектеседі:

- Қор активтері құрылымын оңтайландыру;

- корпоративтік басқару деңгейін және тиісінше, компаниялар жұмысының ашықтығы мен тиімділігін арттыру;

- компанияларды дамыту үшін технологиялар трансферті мен капиталды қамтамасыз ету;

- шағын және орта бизнесті дамытуды ынталандыру;

- қазақстандық қор нарығының дамуын ынталандыру.

Жекешелендірудің 2014-2016 жылдарға арналған кешенді жоспары туралы

Мемлекет басшысы 2014 жылғы қаңтарда Қазақстан халқына жыл сайынғы жолдауында мемлекеттік қатысуымен барлық компанияларға талдау жүргізуді, жеке секторға беруге жатқызылатын кәсіпорындар тізбесін анықтауды және ағымдағы жылдың 1-тоқсанында Жекешелендірудің 
2014-2016 жылдарға арналған кешенді бағдарламасын қабылдауды тапсырды.

Бағдарламаны әзірлеу кезінде Сингапур үкіметінің «Yellow Pages Rule» қағидаттары зерделенді, олар мемлекеттің ең болмағанда жеке бизнес-құрылымдардың ішінде бір бәсекелесі бар секторлардан шығуын болжайды. Бұл стратегиялық объектілерге, құқық тәртібін қолдауға байланысты объектілерге және өзгелерге жатқызылмайтыны сөзсіз.

Қазақстан Республикасының Үкіметі 2014 жылғы 30 сәуірде Жекешелендірудің 2014-2016 жылдарға арналған кешенді жоспары шеңберінде жеке секторға шығарылатын компаниялардың тізбесін бекітті. Тізбеге «Самұрық-Қазына» АҚ және 2014-2020 жылдар аралығында жекешелендіруге жататын оның еншілес ұйымдарының активтері де кірді.

Қор 2014 пен 2015 жылдың қорытындылары бойынша жалпы сомасы 49,97 млрд теңгеге 37 объектіні сатты. Сондай-ақ «Самұрық-Қазына» АҚ «Халықтық ІРО» бағдарламасы шеңберінде «KEGOC» АҚ-ны шығарды, соның нәтижесінде 13,1 млрд.теңге түсірді. Осылайша, бағдарламаны қолданысының екі жылы ішінде жекешелендіруден «Самұрық-Қазына» АҚ тобының жиынтық түсімі 63 миллиард теңгені құрады.

Жекешелендірудің 2016-2020 жылдарға арналған кешенді жоспары туралы

2015 жылғы қыркүйекте ҚР Үкіметі жоспарланып отырған жаңа тәсілдемелер ескерілген, жаңа, барынша ауқымды жекешелендіруді іске қосу туралы жариялады. 2015 жылғы желтоқсанда «Жекешелендірудің 2016-2020 жылдарға арналған кейбір мәселелері туралы» ҚР Үкіметінің қаулысы шықты.

Қаулы Жекешелендірудің кешенді жоспарын, мүлікті мемлекет иелігінен алу бөлігінде мемлекеттік органдар мен ұлттық холдингтер үшін бірінші кезекті іс-қимылдардың тізбесі мен тізімін бекітті.

Холдингтің объектілеріне екі тізбе кірді. Жаңа қаулының 
3-қосымшасының тізбесінде (Басым тәртіпте бәсеке ортаға беруге ұсынылған ұлттық басқарушы холдингтердің ірі еншілес, тәуелді ұйымдарының және олармен аффилирленген болып табылатын өзге де заңды тұлғалардың тізбесі) Қордың және оның еншілес холдингтерінің 44 ірі активі ұсынылды, оларды өткізу тәуелсіз консультанттарды тартуды болжайды. Активтерге тиісті тексеру және бағалау жүргізілгеннен кейін соңында өткізілетін мерзімдер және өткізілетін үлес бойынша ұсынымдардың берілуі жоспарланып отыр, сондай-ақ ықтимал сатып алушылардың тобын ұсынатыны болжанады, олармен алдын ала келіссөздер жүргізіледі. Тәуелсіз консультанттармен жұмыс тетіктерін ҚР Ұлттық экономика министрлігі қазіргі уақытта әлі әзірлену үстінде, өйткені консультанттардың қызметі және олардың ұсынымдары мемлекеттік органдар тарапынан (ҚР экономикасын жаңғыртумәселелері жөніндегі мемлекеттік комиссия тұлғасында) қатаң бақылаудан өтетін болады. Бұл ретте, тәуелсіз консультанттардың ұсынымы бойынша және Мемкомиссиямен келісім кезінде Қор өткізілетін акциялар пакетінің мөлшері бойынша, орналастыру мерзімі бойынша, сондай-ақ сату талаптары бойынша кейбір шешімдер қабылдайтын болады. Өткізілетін акциялар пакетінің мөлшері тәуелсіз консультанттар жүргізетін үлкен талдамалық жұмыстан кейін ғана жүзеге асырылатын болады.

Осы қаулының 4-қосымшасындағы тізбесі (Бәсеке ортаға беруге ұсынылған «Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қоры» акционерлік қоғамының еншілес, тәуелді компаниялардың тізбесі) өткізуге шығару салыстырмалы түрде оңай жүзеге асырылатын Қор компаниялары тобының 172 активін қамтиды, өйткені бағалаудан кейін осы активтер электрондық аукцион арқылы өткізілетін болады. Электрондық аукциондарды ҚР Қаржы министрлігінің мемлекеттік мүлік тізілімінің электрондық алаңы базасында GOSREESTR.KZ өткізу жоспарланып отыр.





ЖАҢАЛЫҚТАР

20.06.2016

Самұрық-Қазына Контракт» ЖШС, пошталық мекен-жайы: 010000, Қазақстан Республикасы, Астана қ-сы, Д.Қонаев к-сі, 8, Б блогы, «Изумрудный квартал» бизнес орталығы, 33-қабат,...

>>>
16.04.2016
Ағымдағы жылдың 18 сәуірінен бастап «Самұрық- Қазына» АҚ-ң жаңа Сатып алу қағидасы күшіне енеді, ол Қазақстан Республикасы ДСҰ мен ЕАЭО-қа кірген кезде қабылдаған халықаралық міндеттемелерді... >>>
11.12.2015
Көбіне өзгерістер Жекешелендірудің кешенді жоспарын іске асыру және Қор активтерін бәсекелестік ортаға шығаруға қатысты болды.   >>>
11.12.2015
«Самұрық-Қазына» АҚ Трансформациялау бағдарламасының шеңберінде басқарудың функционалдық моделін өзгертуде. Бұл жөнінде бағдарламаның алғашқы қорытындылары шығарылған және 2016 жылға арналға... >>>
11.12.2015
Біліктілікті арттыру және «Самұрық-Қазына» Қоры алға қойған міндеттер мен функцияларды сапалы орындауды қамтамасыз ету мақсатында компания осы жылдың 5-6 желтоқсанында өз қызметкерлерін Microsoft... >>>
11.12.2015
«Самрук-Казына Контракт» ЖШС  «ҚазМұнайТеңіз» ТМК ЖШС әрекеттеріне қатысты заңды тұлғаның өтінішін қарау нәтижелері бойынша Сатып алу қағидаларының нормаларының бұзылғаны анықталды.  ... >>>
23.11.2015
Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің Бірінші Орынбасары Бақытжан Сағынтаевтың тапсырмасын орындау үшін «Самрук-Казына Контракт» ЖШС «Самұрық-Қазына» АҚ тобы ұйымдарының отандық тауар ө... >>>
20.11.2015
Сатушысы «Қазақстан темір жолы» АҚ болған «Алматы вагон жөндеу зауыты» АҚ акцияларының 100 % сатып алу-сату шартына қол қойылды. Мәміле сомасы 4,7 миллиард теңгені құрады.   >>>
20.11.2015
«Самрук-Казына Контракт» ЖШС «ҚазМұнайГаз» ҰК АҚ еншілес құрылымы – «Қаражанбасмұнай» АҚ-та сатып алу қағидаларының бұзылғанын анықтады. >>>
20.11.2015
«Самұрық-Қазына» АҚ еншілес және тәуелді ұйымдарының бір көзден сатып алу тәсілімен сатып алуды ескергенде  ЭСАЖ пайдаланудан алған үнемі 49,9 млрд. теңге  – 12,33% болды.... >>>